هیئت وزیران، برنامه جامع تأمین و تخصیص حاملهای انرژی شبکه حمل و نقل کشور را با هدف رفع ناترازی بنزین و تنوع سبد سوختی تصویب کرد؛ برنامهای که بر سیاستهای غیرقیمتی و مبارزه با قاچاق متمرکز است، اما چالشهای مالی جایگاهداران همچنان پابرجا است.
مدیر سامانه هوشمند سوخت شرکت ملی پخش و پالایش فرآوردههای نفتی ایران درباره جایگزینی کارتهای سوخت با کارت بانکی اظهار کرد: این طرح چالشهایی دارد که باید برطرف شود و اجرای آن زمانبر خواهد بود، بنابراین فعلاً دلیلی برای حذف کارت سوخت وجود ندارد.
اتصال سهمیه بنزین به کارت بانکی و تسهیل فرایند سوختگیری، گامی نوین در شفافیت یارانهها در توزیع سوخت بهشمار میرود. در این طرح، سهمیه مستقیماً در حساب بانکی مالک خودرو شارژ میشود. اما این فرایند چگونه انجام میشود؟ بیشک اجرای چنین تغییری نیازمند هماهنگی گسترده میان دستگاههای دولتی، بخش خصوصی و جایگاههای سوخت است. مالک شریعتی، عضو کمیسیون انرژی مجلس، درباره جزئیات اجرای این طرح گفت:ابتدا سهمیه سوخت در حساب بانکی مالک خودرو شارژ میشود و سپس در تمامی حسابهای بانکی وی قابل دسترس خواهد بود. فرایند سوختگیری تنها یکبار انجام میشود و در همان مرحله، سهمیه و مبلغ موردنظر از حساب بانکی فرد کسر خواهد شد.برای مثال، اگر فردی ۳۰ لیتر سهمیه بنزین ۱۵۰۰ تومانی و ۱۰۰ لیتر بنزین ۳۰۰۰ تومانی داشته باشد و نیاز به ۵۰ لیتر بنزین داشته باشد، ابتدا ۳۰ لیتر از سهمیه ۱۵۰۰ تومانی او کسر شده و سپس ۲۰ لیتر باقیمانده از سهمیه ۳۰۰۰ تومانی محاسبه خواهد شد.
سخنگوی صنف جایگاهداران کشور گفت: بر اساس مصوبه مجلس در قانون بودجه، پیش بینی میشود مساله حذف کارت سوخت خودرو و اختصاص یارانه به کارت بانکی اشخاص در سه ماهه اول ۱۴۰۴ تعیین تکلیف شود.
مرکز پژوهشها بر این باور است که سهمیهبندی بنزین به ازای هر نفر، تنها راهحل مؤثر برای مقابله با بحران سوخت است. در شرایط کنونی، سهمیه بنزین یارانهای تنها به خودروها اختصاص مییابد، که این روش بهطرز قابل توجهی ناعادلانه است. زیرا هدف اصلی یارانهها حمایت از اقشار کمدرآمد است، اما سیستم فعلی بهطور غیرمستقیم به نفع افراد ثروتمند عمل کرده و یارانهها را از جیب اقشار آسیبپذیر به آنها منتقل میکند. در حال حاضر، افرادی که چندین خودرو دارند، از سهمیه بنزین بیشتری برخوردار میشوند، در حالی که اقشار ضعیف و کسانی که خودرو ندارند، هیچ بهرهای از این یارانهها نمیبرند.