بررسی بازار کالاهای اساسی در هفته منتهی به ۹ اردیبهشت ۱۴۰۵ نشان میدهد که با وجود نبود کمبود فیزیکی کالا، قیمتها روند صعودی چشمگیری داشته است. تورم نقطهبهنقطه خوراکیها در اسفند ۱۴۰۴ نسبت به اسفند ۱۴۰۳ به ۱۱۳.۸ درصد رسیده و افزایش قیمت تخممرغ (تا دو برابر طی سه هفته)، ماکارونی (۳۱ درصد در یک هفته) و گوشت مرغ نسبت به ابتدای سال، نگرانیهایی را برای معیشت خانوار ایجاد کرده است. در همین حال دولت افزایش مبلغ کالابرگ الکترونیک را بررسی میکند.
فعالان حوزه صادرات زعفران با هشدار نسبت به پیامدهای محدودیتهای اینترنتی، اعلام کردند که اختلال در ارتباطات بینالمللی نهتنها روند صادرات این محصول راهبردی را با مشکل مواجه کرده، بلکه زمینه از دست رفتن بازارهای جهانی و بهرهبرداری رقبا، بهویژه افغانستان، از برند زعفران ایرانی را فراهم کرده است.
علاءالدین بروجردی، نماینده مردم لارستان در مجلس شورای اسلامی، با اشاره به شرایط خاص کشور و تلاش دشمن برای هدف قرار دادن انسجام ملی گفت: امروز یکی از مهمترین مؤلفههای قدرت جمهوری اسلامی ایران، وحدت و همدلی مردم است و خوشبختانه شاهد شکلگیری یک اتحاد مثالزدنی در کشور هستیم. وی با تأکید بر ضرورت مدیریت بازار در شرایط جنگی، پیشنهاد داد تا زمان بازگشت ثبات کامل، تعرفه گمرکی اقلام اساسی بهویژه کالاهای کشاورزی به صفر برسد و افزود: خوشبختانه با کمبود کالا مواجه نیستیم، اما مسئله اصلی قیمتهاست که باید با سیاستگذاری دقیق کنترل شود.
صنعت زعفران ایران در سال ۱۴۰۴ با پارادوکس عجیبی روبهرو شده است؛ در حالی که صادرات این محصول با رشدی ۱۵ درصدی به حدود ۱۵۰ تن رسیده، تولید داخلی به دلیل تغییرات اقلیمی و ضعف آموزشی، سقوطی ۲۰ تا ۶۰ درصدی را تجربه کرده است. گزارشهای میدانی از جهش دوبرابری قیمت زعفران و رسیدن به سقف ۲۰۰ میلیون تومان در هر کیلوگرم حکایت دارد. این در حالی است که سایه سنگین رقیب نوظهوری به نام افغانستان که با زعفران ایرانی بازارهای جهانی را تصاحب میکند، در کنار موانع ارزی و «خودتحریمیهای داخلی»، آینده بزرگترین تولیدکننده زعفران جهان را با تهدیدی جدی مواجه کرده است.
رئیس سازمان جهاد کشاورزی گفت: وجود محدودیت در تامین نهادهها، مازندران بیشترین نرخ جوجهریزی را در کشور داشته است و پیشبینی میشود در دو تا سه ماه آینده، علاوه بر تامین مرغ استان، نیاز بازار تهران و استانهای همجوار را نیز تامین کنیم.
در پی تحولات اخیر منطقه، وزرای کشاورزی ایران و روسیه در گفتوگویی تلفنی بر تقویت همکاریهای راهبردی جهت تضمین امنیت غذایی و پایداری زنجیره تأمین کالاهای اساسی تأکید کردند. در این رایزنی، غلامرضا نوری و اوکسانا لوت ضمن بررسی روند اجرای توافقات کرملین، بر رفع موانع ترانزیتی، ایجاد ایستگاههای قرنطینه مشترک و تسهیل واردات نهادههای تولید از جمله کودهای معدنی توافق کردند. طرف روسی نیز در این گفتگو متعهد شد به عنوان شریک راهبردی، حمایتهای لازم را در مسیر تأمین نیازهای غذایی ایران و توسعه فناوریهای پیشرفته کشاورزی به عمل آورد.
سازمان توسعه تجارت ایران با اعلام حذف گوجهفرنگی زراعی از فهرست معافیتهای صادراتی، صادرات این محصول را با کد تعرفه ۰۷۰۲۰۰۱۰ تا اطلاع ثانوی ممنوع کرد؛ با این حال، محمولههایی که تا ۶ فروردین ۱۴۰۵ در محدوده گمرکی اظهار شدهاند، مشمول این ممنوعیت نخواهند بود.
روزنامه گاردین در گزارشی تکاندهنده از تبعات فرامرزی درگیریهای اخیر در خاورمیانه، هشدار داد که مسدود شدن گلوگاههای تجاری نظیر تنگه هرمز، معیشت میلیونها کشاورز خرد در قاره آفریقا را با بحرانی جدی مواجه کرده است. این گزارش با اشاره به توقف صادرات محصولات راهبردی نظیر آووکادو و چای و همچنین جهش قیمت کودهای شیمیایی، تأکید میکند که جهان علاوه بر شوک انرژی، در آستانه یک "بحران جهانی غذا" قرار دارد که بیشترین آسیب آن متوجه کشورهای فقیر خواهد بود.
